Зерттеушілер Қытайдың Сычуань провинциясынан тісті құрбақалардың жаңа түрі Oreolalax lizipingensis-ті сипаттады. Зерттеу 2026 жылғы 2 қыркүйекте Zoosystematics and Evolution журналында жарияланды. Типтік серия Лицзыпин ұлттық табиғи қорығы маңындағы Мэнхоучэн жерінен жиналды.
Итшабақтан жаңа түр сипаттамасына дейін
Алғашқы белгі 2022 жылғы қазанда тау бұлағынан табылған үш итшабақ болды. Олардың генетикалық тізбектері Oreolalax туысының белгілі өкілдері туралы деректерден ерекшеленді. 2025 жылдың жазында зерттеушілер сол жерден сегіз ересек дарақ пен бір уылдырық шоғырын жинады.
Зерттелген бес аталықтың дене ұзындығы 37,6 және 43,3 мм аралығында, үш аналықтікі 44,2 және 52,7 мм аралығында болды. Түрді көз арасындағы қара үшбұрышты дақ, арқасындағы дөңгелек дерлік қара қоңыр төмпешіктер және артқы аяқ саусақтарының арасындағы нашар жетілген жүзу жарғақтары ажыратады.
Дене құрылысы, дауыс және ДНҚ
Авторлар 12S, 16S және COI деп аталатын үш митохондриялық геннің бөліктерін талдады. Жаңа форманың барлық үлгілері бөлек монофилиялық тармақ құрды. Морфометриялық салыстыру Мэнхоучэннен табылған жануарларды сырттай ұқсас O. schmidti түрінен де ажыратты.
Айырмашылықты шағылысу сигналдарын талдау да растады. Екі түрдің дауысы жалпы құрылымы жағынан ұқсас, бірақ O. lizipingensis дауысының бірінші кезеңі қысқа, импульс саны аз және басым жиілігі төмен. Морфологиялық, биоакустикалық және молекулалық деректердің өзара сәйкес келуі оны жеке түр ретінде сипаттауға негіз болды.
Бір жерден ғана белгілі
O. lizipingensis әзірге Мэнхоучэннің теңіз деңгейінен 2400-ден 3100 метрге дейінгі биіктіктегі тау бұлақтарынан ғана белгілі. Жануарлар жақсы сақталған тау орманындағы табаны тасты, таяз әрі ағысы жылдам бұлақтардың маңынан табылған.
Зерттелген үлгі түрдің санын немесе толық таралу аймағын бағалауға жеткіліксіз. Авторлар көршілес қолайлы мекендерді зерттеуді жалғастырып, ұзақ мерзімді мониторинг жүргізуді ұсынады. Түрге әзірге ресми қорғау мәртебесі берілмеген.
